Ogólnopolska Izba Gospodarcza Drogownictwa, reprezentująca przedsiębiorców branży drogowej, zwróciła się do Prezesa Rady Ministrów, Ministra Infrastruktury, Ministra Aktywów Państwowych,Prezesa ORLEN S.A. o pilne podjęcie działań w związku z poważnymi trudnościami w zaopatrzeniu w asfalty drogowe (bitumy) (dostępność) oraz gwałtownym wzrostem ich cen w bieżącym sezonie budowlanym. 

Zjawiska te, szczególnie dotkliwe w ostatnich dniach, istotnie utrudniają wykonywanie zamówień publicznych, a ich dalsze utrzymywanie się doprowadzi do opóźnień inwestycji oraz pogorszenia sytuacji finansowej wykonawców.

Z informacji przekazywanych Izbie wynika, że katastrofalna sytuacja związana z ograniczoną dostępnością asfaltów pozostaje w związku ze sposobem wykorzystania przez krajowe rafinerie instalacji umożliwiających dalsze przetwarzanie pozostałości rafineryjnych, stanowiących również surowiec do produkcji bitumów. Polskie rafinerie wyposażone są w instalacje do zgazowania oraz pogłębionej rafinacji dające im możliwość produkcji z pozostałości porafinacyjnej (będącej bazą do produkcji bitumu) gazu i oleju napędowego. Według przekazanych nam przez członków Izby informacji, te instalacje są obecnie w pełni wykorzystywane, co prowadzi do opisanej sytuacji. 

Kwestia ta wymaga pilnego wyjaśnienia z udziałem producentów i właściwych organów administracji.

Przedsiębiorcy zrzeszeni w Izbie sygnalizują ponadto, że ORLEN Asfalt, a także inni dostawcy, realizują obecnie dostawy w ramach wcześniej zawartych kontraktów ze stałą ceną, natomiast zamówienia w formule spot, tj. po bieżącej cenie rynkowej, nie są przyjmowane. Jest to szczególnie dotkliwe jesienią, gdy ożywienie lokalnych rynków i uruchamianie mniejszych zadań zwiększają zapotrzebowanie na doraźne zakupy materiału. Zwracamy się o zweryfikowanie skali
i przyczyn tych ograniczeń.

Szczególnie trudna sytuacja dotyka przedsiębiorstw regionalnych, dla których podstawę portfela zamówień stanowią kontrakty krótkoterminowe, szczególnie w samorządach, często o mniejszej wartości i skali. Firmy te w praktyce nie mają możliwości zabezpieczenia dostaw poprzez umowy ze stałą ceną, m.in. z uwagi na wymagany minimalny wolumen zakupu na poziomie 1 000 ton, nieadekwatny do ich zapotrzebowania. Są zatem w większym stopniu uzależnione od dostępności asfaltu w formule spot, której ograniczenie, a w zasadzie brak, bezpośrednio zagraża realizacji lokalnych zadań drogowych.

Ponadto, wedle informacji przekazywanych przez członków Izby, producenci stosują wręcz zaporowe ceny asfaltów, które nawet w przypadku kontraktów długoterminowych, kalkulowanych kilka lat wcześniej, powodują ogromne koszty, których nie pokrywa waloryzacja cen. Wskazujemy, że żadne mechanizmy waloryzacji, czy to stosowane w umowach Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, czy też w umowach z zamawiającymi samorządowymi, nie są w stanie zrekompensować strat wykonawców na kontraktach, związanych z drastycznym wzrostem cen asfaltów, jaki nastąpił w związku z wojną na Bliskim Wschodzie i blokadą Cieśniny Ormuz. Drastyczność wzrostu cen obrazuje porównanie:

- cena tony asfaltu 50/70 (ORLEN) w dniu 28.02.2026 -1730,00 zł,

- cena tony asfaltu 50/70 (ORLEN) w dniu 06.09.2026- 2570,00 zł,

- cena tony asfaltu 50/70 (ORLEN) w dniu 18.10.2026- 3240,00 zł^[1].

Porównanie to wskazuje blisko dwukrotny wzrost w porównaniu do cen sprzed blokady Cieśniny Ormuz, oraz wzrost o 670 zł na tonie w ciągu nieco ponad miesiąca.

Zwracamy uwagę, że problem wykracza poza interes poszczególnych przedsiębiorców. Terminowe wykonanie inwestycji drogowych warunkuje sprawność transportu, ciągłość łańcuchów dostaw oraz rozwój i utrzymanie infrastruktury istotnej dla bezpieczeństwa państwa. Opóźnienia osłabiają również zdolność administracji państwowej i samorządowej do zapewnienia sprawnej logistyki w sytuacjach kryzysowych.

W związku z powyższym Izba wnosi o:

• 1. pilne przeanalizowanie przyczyn ograniczonej podaży asfaltów drogowych na rynku krajowym, w tym w dialogu z producentami;
• 2. podjęcie działań sprzyjających zapewnieniu ciągłości i przewidywalności dostaw, również dla zamówień realizowanych w formule spot;
• 3. przeanalizowanie wpływu aktualnych cen asfaltów na realizowane kontrakty drogowe oraz adekwatności stosowanych mechanizmów waloryzacji.